Beng-chin

囝毋chhap爸母事，必 iú 其中 ê 緣故咱無了解，對爸母有怨慼、抑是有無法的苦衷。 事業做愈大、儉愈濟錢敢誠實會較快活？囝兒無願意轉來身邊，kám有較縒？ 無錢有無錢ê快樂，有錢有有錢 ê 艱苦。

Cha-hng pài-gō͘ sī cc ha̍k-hāu ūn-tōng-hōe, chêng iù-tī-hn̂g gún tō lóng ē khì chham-ka. Chit piàn tú-tio̍h hông-chai-sū pôe-hùn bô hoat chham-ka. Cc chiok siūⁿ-beh góa khì khòaⁿ i thiàu tōa-hōe chhau kah sòa-cháu. Chai góa ê lióng-lân, i kóng: Bô iàu-kín, lí ē-tàng khòaⁿ ti̍t-pò. Chhut-mn̂g sî iáu koh thê-chhéⁿ góa 1piàn, ū ti̍t-pò thang khòaⁿ : ) --- góa choan-sim siōng-khò, tńg--lâi papa kóng kin-á-ji̍t cc hông pà-lêng, khòaⁿ i ū siūⁿ-beh kóng--bô. Bc: Án-chóaⁿ hông pà-lêng? Cc: Ah tō góa cháu siuⁿ bān, sòa-cháu liáu chiok chē tông-o̍h ûi kòe-lâi koài góa cháu siuⁿ bān hāi in pan lo̍k-tē (Ī-sài sī tē jī miâ, jî-chhiáⁿ sī in-ūi ū lâng poa̍h-tó ka bió-sò͘, chèng-sek-pí-sài tē 3 miâ) bc: Ah lí hō͘ kúi ê lâng jiok kòe? Cc: 2 ê. Bc: Lí kin-á-ji̍t cháu khah bān? Cc: Pêng-siông tō lóng cháu chiok bān--ā. (khin-sang chiap-siu i ka-kī ê bān) --- ē-kì-tit kū-nî sòa-cháu, i koh oa̍t-thâu kā lâng khòaⁿ, chitê gín-á si̍t-châi ū-kàu sim-sek. Kok-chióng chōng-hóng lóng ū. M̄-koh chit-má i chin gâu...

Sim-chêng bô hó ê sî, khòaⁿ siáⁿ tō bē kah-ba̍k. Gín-á sè-hàn sî bé ê hó-ōe-pâi, chit-chūn khòaⁿ--khí-lâi lóng Tiong-kok ê siūⁿ-hoat, hō͘ góa péng-pak. M̄-koh góa ê sim-lí lāu-su(Kî-si̍t kan-ta siōng kòe 1pái khò, chhòng-chō ê pâi-á, góa tō chin kah-ì.  Bô kâng su-ûi, bô kâng chêng-kéng, chhòng-chō chhut-lâi ê gī-kú tō bô kâng. Chi̍t cho͘ sī ka-tiúⁿ tùi gín-á, chi̍t cho͘ sī ka-kī ê sim-lêng sêng-tióng, nn̄g cho͘ pún-té tō bē pí-tit,góa sī leh siá siáⁿ hùi-ōe.... chêng-chi̍t-chām-á, chin chē tō-iú hē-goān beh Tâi-gí-pán ê Hó-ōe-pâi-á, tang-sîchiah ū？ Ka-kī chhut, hoān-sè ke khah-kín...

昨天Hê-bí說「犯人」台語怎麼說，我的直覺是文音，結果我跟Hê-bí一開始的直覺，都是錯的，都是錯的！！！ 問了台語人，他們毫不猶豫說出來「犯人」的台語發音，跟1932年的台日大辭典是一樣的，是一樣的！！！ 前陣子聽了小梨園的老師說，她唱的戲本是她的老師口語傳給她的，然而在英國及德國博物館也收錄著一樣的戲本，分別是西元1604年、1594年的文物。 老師說最可怕的是，上面戲本裡的khek-si(曲詩)，跟她的老師傳給她的內容「一字不差」。400多年前口耳傳承到2025的今日。老師已經學戲曲(還是南管?)三十年了。 羨慕台語人的語感。 像我們這種被汙染的台華人，台語語感需要靠沒污染的台語人拯救啊…最好的方式，就是日常生活多聽多說，這還不夠，還要像世界各國讀自己國家的國語文一樣，讀我們的台灣話文，如此，台灣人的智慧，才能傳承並與時俱進。 這樣我才能把「犯人」講得標準。講得精確，才能抓到真的犯人啊！ Góa ê thâu-khak iáu sī bûn-giân-im. Sī hoān-lâng hoān-lâng hoān-lâng chiah tio̍h！！！ Hoān-lâng！ Hoān-lâng！ Hoān-lâng！ Chin tiōng-iàu ài kóng-3 pái！

(今仔日Ko-Tiong當工來回) B：恁今仔日敢有出門？ C：有！ B：去佗？ C：去(社區健身房)運動、閣有去(社區大廳)提暗頓。 B：原來你的出門是出咱兜的門就算出門矣😆🤣 (我的出門是愛踏出社區大門才準算😆)

Chin感謝復興教會，提供一个hō͘台灣話囡仔 ê 純台語空間，用咱數百年ê台灣話，予大人囡仔做伙學習手語、音樂、數學、台灣學。 嘛感謝遠路來到台灣人學校、逐禮拜1逝路ài 1～2點鐘路程 ê 家長，𤆬囡仔來chia，用心準備課程kā逐家箍做伙，學習各種溫柔堅持 ê 精神，用咱 ê 台灣靈魂kā台灣囡仔栽做伙晟養大漢。 「飼一个囡仔需要規庄ê力量」 台灣人心靈受中國文化thún踏，對囡仔bô講台灣話。按呢，咱箍做伙，家己來講，家己來教，互相相楗，互相支持。感謝每一个對囡仔講台語 ê 你。咱每一个，lóng是台灣精神。

Gún pâ thâu-chi̍t pái hông chà-phiàn, sī in-ūi góa ê koan-hē.  Chit-má iáu-leh phah koaⁿ-si, in-ūi 60hòe tông-sū kâng-nî hông chà-phiàn, kin-nî peh-goe̍h hô-kái, tùi-hong goān-ì hun 10 kî hêng chîⁿ(Kî-si̍t pī-kò mā sī hō͘ Tiong-kok--ê lī-iōng...) tông-sū ê koaⁿ-si ū kó͘-bú tio̍h gún. Góa bîn-á-chài beh lâi-khì chu-sûn hoat-lu̍t hû-chō͘ lu̍t-su siông-sè ê koaⁿ-si liû-têng. Hoan-thâu hian-tio̍h pâ hông chà-phiàn tong-kang ê kì-lo̍k, goán chai-iáⁿ chà-phiàn hit-kang ê chú-sî(Chái-khí chi̍t tiám) bāng-kìⁿ kah pă iú-koan ê ok-bāng, chhù--lih pòaⁿ-mî mn̂g-kháu-tōa-khui, mn̂g, án-chóaⁿ koan to koan bē khí-lâi, bāng-lih pâ kóng bô iàu-kín, góa soah sim-lāi chiok kiaⁿ, chiok kiaⁿ ū chha̍t-á thàn ki thau mi̍h-kiāⁿ. Chhíⁿ kòe--lâi. Koh-lâi tong-kang àm-sî, chiap tio̍h pâ hiông-hiông khà tiān-ōe hō͘ cheng-cheng, i m̄ bat leh khà tiān-ōe hō͘ góa, koh khah bián kóng sī cheng-cheng.... Hit ê ok-bāng, chit-má hoan-thâu khòaⁿ, hō͘ góa khí ke-bó-phôe... M̄ bat leh liân-lo̍k, hiông-hiông lâi ê ok-bān...

Cheng 講這兩隻無仝。 Chi̍t chiah sī pit-kah-chhioh. Chi̍t chiah sī í-pih.

Cha-po͘-kiáⁿ tō bē-tàng lâu ba̍k-sái? án-ne kóng--khí-lâi, góa khak-si̍t m̄ bat khòaⁿ kòe góa sin-khu-piⁿ se̍k-sāi ê cha-po͘-pêng-iú lâu ba̍k-sái.... Tû-liáu gún pă...Tī i ûi-it ê hāu-seⁿ tńg--khì liáu, góa chêng-sû bô ún-tēng, kā i hoat-phî-khì, i bat lâu ba̍k-sái. Kohlâi...Mā m̄ bat khòaⁿ--kòe... Kî-thaⁿ êcha-po͘, tō bián-kóng--ah... Chit-chūn chiah ì-sek, chit khoán piàn-thài ê koan-liām, hō͘ lâm-sèng mā sêng-siū chiâⁿ tōa ê ap-le̍k neh... Kiat-kio̍k, lâm-sèng hoán-èng chhut-lâi ê chêng-sû, kah sim-lí si̍t-chè ê chêng-sû, bô kâng-khoán,.Si̍t-chāi hō͘ lâng chin khùn-jiáu.... Kui-ê siā-hōe, lóng ū pēⁿ. -- Tô͘phìⁿ sī sîn-lông tāi-tè.

我：這你會穿？ C：袂。 我：做一領你佮意的衫，這你有佮意？ C：有佮意，毋過袂穿😆

CC：Góa bē-hiáu siá Tâi-bûn BC：bô iàu-kín, lí he chiàⁿ-káng Tâi-oân khiuⁿ. Chiàⁿ-káng Tâi-oân-kok-gí CC：Góa koh beh thoân chi̍t tiuⁿ. BC：Lí che ē hō͘ lâng kiāu--sí. CC：Che sī Hê-bí. XDDD (BC：oeh！Hê-bí！Ū lâng leh kiò--lí--oo͘h！)

Góa thó-ià bo̍k-hui tēng-lu̍t. Cha-mê khoán pau-ho̍k-á, kā chek tī phāiⁿ-á ê mi̍h-kiāⁿ chóng péng chhut-lâi chéng-lí-li--leh. Chi̍t phìⁿ ūi-seng-mî, siūⁿ kóng phāiⁿ-á ē-tàng kiám-chió--ê tō kiám-chió, kiám-khin tāng-liōng, mā siūⁿ kóng goe̍h-sū chiah lâi bô gōa-kú niā, èng-tong iōng bētio̍h, tō hē tńg--khì góa e̍k-keng-á tû-á lāi-té, kah ōe-seng-mî pī-iōng-phín chóng khǹg chò-hóe. Cha-mê beh tēng kin-á-ji̍t chái-khí ê ko-thih phiò í-keng tēng bô, hoâiⁿ-ti̍t kàu Tâi-pak khiā chi̍t-sî-á tō kàu--ah. Kiat-kio̍k 9tiám gōa kàu-ūi, chiah chai siang-gí kàu-àn ê pan-chióng hōe-tiûⁿ kah Tâi-oân kàu-io̍k-kho-ki-tián kâng hōe-tiûⁿ. 9:30 chiah khai-hòng chhiúⁿ-siong ji̍p-tiûⁿ. Góa ji̍p-khì hō͘ tòng--leh, kóng 10tiám chiah khai-hòng it-poaⁿ bîn-chiòng ji̍p-tiûⁿ. Ùi 7tiám pòaⁿ chhut-mn̂g, phāiⁿ pit-tiān kah ke-hóe ê phāiⁿ-á, tāng-hoaih-hoaih...="= góa í-keng khiā 2tiámpòaⁿ cheng--ah. Kha chiok sng, io mā bô sóng-khoài, pan-chióng hōe-tiûⁿ chiah sè-sè-khu-á...Chhiam-tò ê toh-á mā sī, koh ū kî-tha...

這是我頭擺來Sè-bō͘(世貿)，佮我想ê無仝。我毋是來看展覽，我只是拄好路--過⊙ω⊙

這台勇跤--ê。 彼日看著這台車，頭起先是hō͘伊1句台語唌著。這馬翻頭看，才發覺伊貼kah遐濟。真趣味。 隔轉工另外看著一台車貼『你貼越近我騎越慢』，嘛是真狡怪。 Siūⁿtio̍h chi̍t pòaⁿ pái--á, ang nā tn̄g-tio̍h káu-koài bô chiàu kui-kí sái ê chhia,tō ē chha̍uh-chha̍uh-liām. Ū chi̍t piàn tī kok-tō͘ 1hō, chi̍t tâi chhia sái chiok kín koh tah chiok óa, liáu āu koh bô chiàu kui-kí chhiau-chhia, lia̍hkhì kàu thâu-chêng ang tō bē-sóng, thàn ki-hōe kā lia̍h tio̍h, sái tī hittâi chhia thâu chêng, hit tâi chhiakoh tah--kòe lâi, tah chiok óa, ang tiau-kò͘-ì ta̍h chi̍tē tòng-á, kóng hit tâi chhia kiaⁿ-tio̍h, tō m̄ káⁿ óa kòe--lâi, thàn ki-hōe chhiau-chhia tō cháu--khì--ah(Tú-hó hit tâi mā lo̍h kau-liû-tō--ah) kî-si̍t chin-chiàⁿ beh pí káu-koài, khó-lêng pí bē iâⁿ--i. Chí-sī lóng chiàu kui-kí lâi. Góa bô hoat lí-kái, chit nî lo̍h-lâi, kah lâu-téng chhù-piⁿ êtāi-chì oân-boán kiat-sok. Góa chiah chai, ū sî lo̍h-nńg ê sî mā ài lo̍h-nńg. Ang chin-chiàⁿ sī lêng chhun lêng khut ê gâu-lâng.  siūⁿ tio̍h siáⁿ tō siá siáⁿ Siá kàu bóe--á, ka-kī chiah hoat-kak sī siám-kng-bûnヾ(￣▽￣)y ...

照樣造句 BC：Ma-ma khah chá mā kah-ì chhēng奇裝異服標新立異。 CC：Hăⁿ?(Bô hoat lí-kái ê piáu-chêng) BC：Cosplay ā... CC：『媽媽喜歡穿著奇裝異服以凸顯自己』。 BC：Lí án-ne kám m̄ sī kah chit kù kāng-khoán。 CC：『媽媽以前喜歡穿著奇裝異服以凸顯自己與眾不同』。 BC：啊毋是仝款！！！ CC：XDDDDD

感謝Chèng-seng(正聲台中台)辦遮爾用心 ê 親子台語廣播營，第一工Ng Hiok-sing老師設計輕鬆、趣味遊戲hō͘親子互動。羅瑞誠 老師用伊的專業指導親子廣播採訪對話的鋩角。第二工hō͘親子入錄音室體驗錄音。感謝主持人@星洋(Sêng-iông?)用心籌備活動 ê 一切。張翰揚台長真相伨，大部份攏會看著伊leh顧場，足感心❤️ 我袂曉講媠氣 ê 話，毋過用心辦 ê 活動使人真感動。一定ài放送予逐家知！ 第二工下晡鋼琴詩人王俊傑老師請親子用生活語言寫4-6句詞，伊譜曲送予逐家(一組家庭一首歌)做一个禮物，生活的語言生活的旋律就會當變作藝術創作，感動kah！ 我嘛袂曉寫詞，毋過，像老師講ê寫生活語言，按呢就簡單寫幾句仔母仔囝相鬥陣ê心誠。嘛kā這種歡喜感動 ê 心誠，分享予逐家。 --- 兩隻貓仔 詞：Bēng-chin、Ú-chêng 曲：鋼琴詩人王俊傑 我佮你是兩隻貓仔 一隻乖乖照步來 一隻狡怪想東想西 有時冤家，有時相依相倚 咱攏是上蓋古錐 ê 貓仔 ---

Chóng sǹg koh ū sî-kan lâi hō͘ góa kóng hùi-ōe tháu-sim-khùi, kóng hùi-ōe chiok kái-ut❤️ cha-mê pē-á-kiáⁿ nn̄g lâng chē tī kheh-thiaⁿ leh chhiúⁿ phah-hù(puff), pa-pa kóng beh chia̍h nn̄g chhùi, chi̍t chhùi tō kā Cheng chhiú thâu--ê chia̍h liáu, nn̄g chhùi tú 2 lia̍p, 1a̍p 4 lia̍p chhun 2 lia̍p. Cheng ai-ai-kiò. Khòaⁿ pa-pa phîphî kā cheng chhòng-tī, chiâⁿ hó-chhiò. Sùn-kan, góa khòaⁿ tio̍h chit chūn Cheng iū-koh tōa-hàn ê bīn-iông, chiok sêng pa-pa, sui-jiân chêngchhut-sì tō sī khek pa-pa ê bīn... BC: Cheng jú tōa-hàn jú sêng papa--ah. Nā thâu hām papa kāng-khoán tōa lia̍p, tō sī cha-bó͘ pán-pún ê papa. PP: I pún-té tō sêng góa, kám-kóng tōa-hàn tō ē sêng lí, m̄ chai leh siūⁿ siáⁿ... BC: Góa sè-hàn kah gún pâ kâng bīn-bô͘-á, tōa-hàn tō sêng gún má(Ma-ma). (Seng-oa̍h keng-giām bô kâng?) m̄-koh khòaⁿ che ki-in, beh sêng góa sī khah khùn-lân--ah. M̄-koán kò-sèng a̍h-sī gōa-piáu, Cheng oân-choân chéng tio̍h papa... --- kin-á-chái-khí beh khùn-chhíⁿ hit-sî phû-chhut hām papa iáu-sī lâm-lú p...

Hit kang pêng-iú kā góa kóng, góa ài chún-pī ê khò siuⁿ chē--ah. Bô kóng góa koh lia̍h-chún chit khoán sī chèng-siông ê... Tàu-té kàu-chi jîn-oân sī ū gōa sim-sng lah... Chhài-chiáu-á bē-hiáu tō tòng-chò liān-kang, ah-bô pa̍t-hāng góa mā bē-hiáu--ah. Kè-sio̍k kho̍k-kho̍k-á chò... Ū lín chit tīn Tâi-oân hó pêng-iú pôe-phōaⁿ, Tâi-oân-lâng, bô ko͘-toaⁿ : )

《Nn̄g chiah niau-á ~♫》 Nn̄g chiah niau-á ~ Nn̄g chiah niau-á ~ Chhōe khòaⁿ māi ~ Tī tó-ūi ~ Chi̍t chiah tī hit pêng ~ Chi̍t chiah tī chit pêng ~ Chhoe tiān-hong ~ Chhoe tiān-hong ~~~

Cheng：『領域展開』 BC：siáⁿ-mih！「Léng-he̍k thián-khui」Lí ū khòaⁿ hit chhut? (góa tō iáu bē khòaⁿ QQ) Cheng：Mh，『咒術迴戰』 BC：Chiù-su̍t-hôe-chiàn

彼擺小旋風型的風颱造成的tōa-im-chúi. 車班攏無開只好ùi sin-khut-kang新堀江，步輦轉鳳山車站。 彼時高雄到鳳山lóng大淹，阮是「行」水路轉厝--ê，行至少2點鐘以上。毋過14、15公里彼較遠，早前 ê 台灣，lóng是按呢行路...